جایگاه قواعد اصولی در قراردادهای هوشمند( تفسیر و معارضات)
دوره 2، شماره 4، تابستان 1405، صفحات 449 - 469
نویسندگان : سیده مطهره هاشمی* 1، مریم کیانی 2
1 - کارشناسی ارشد حقوق خصوصی،دانشگاه ازاد اسلامی، بوشهر،ایران
2 - کارشناسی ارشد حقوق خصوصی،دانشگاه ازاد اسلامی، بوشهر،ایران
چکیده :
با گسترش فناوری های نوین و ورود آن ها به عرصه حقوق، قراردادهای هوشمند به عنوان یکی از نمودهای برجسته بهره گیری از فناوری بلاک چین، جایگاه ویژه ای در مبادلات حقوقی یافته اند. این قراردادها که بر مبنای کدهای برنامه نویسی اجرا می شوند، با چالش های متعددی در تفسیر و مواجهه با معارضات حقوقی روبه رو هستند. از جمله مهم ترین چالش ها، نبود یا کم رنگ بودن نقش قواعد اصولی حقوق قراردادها در فرآیند نگارش و اجرای آن هاست. مقاله حاضر با تمرکز بر تحلیل جایگاه قواعد اصول فقهی و حقوقی ـ به ویژه قواعدی چون «العقد شریعة المتعاقدین»، «لاضرر» و «أوفوا بالعقود» ـ در بستر قراردادهای هوشمند، به بررسی چگونگی تفسیر این قراردادها در مواجهه با سکوت، ابهام و تعارضات احتمالی می پردازد. همچنین، به این پرسش پاسخ داده می شود که آیا قواعد سنتی حقوق قراردادها همچنان قابلیت انطباق و اعمال در بستر نوین دیجیتال را دارند یا نیاز به بازتعریف و تطبیق دارند. این مقاله به شیوه ی کتابخانه ای و با رویکرد توصیفی ـ تحلیلی نگاشته شده است. داده های پژوهش از منابع معتبر حقوقی، فقهی و فناوری اطلاعات گردآوری شده و با تمرکز بر تحلیل مفهومی و انتقادی به بررسی موضوع پرداخته شده است.