اطلاعات شناسنامه‌ای نشریه

در عصر گسترش داده‌های فراملی و وابستگی فزاینده نظام‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی به زیرساخت‌های دیجیتال، مسئله مرزهای دیجیتال و چالش‌های حاکمیت دولت‌ها به یکی از موضوعات محوری در سیاست‌گذاری کلان بدل شده است. این پژوهش با هدف تحلیل تنش میان جریان آزاد داده‌ها و ضرورت اعمال حاکمیت ملی، به بررسی سازوکارهای فنی، حقوقی و حکمرانی می‌پردازد که دولت‌ها برای مدیریت فضاهای دیجیتال در برابر شرکت‌های فراملی و شبکه‌های جهانی اتخاذ می‌کنند. روش پژوهش، ترکیبی از تحلیل اسنادی و بررسی تطبیقی سیاست‌های داده‌ای در چند کشور منتخب است و بر پایه تحلیل کیفی مضمون انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که دولت‌ها برای حفظ حاکمیت خود به سمت سیاست‌هایی چون بومی‌سازی داده، تنظیم‌گری پلتفرم‌های جهانی، ایجاد دیوارهای دیجیتال و چارچوب‌های امنیت داده حرکت کرده‌اند، اما این اقدامات اغلب با چالش‌هایی مانند کاهش آزادی اطلاعات، افزایش انحصار پلتفرمی، فشارهای ژئوپلیتیک و محدودیت توان نظارتی همراه است. نتایج نشان می‌دهد که دستیابی به تعادل میان حفاظت از امنیت ملی، تضمین حقوق کاربران و بهره‌گیری از مزایای اقتصاد داده نیازمند الگوی حکمرانی چندلایه، مشارکت‌محور و مبتنی بر همکاری‌های منطقه‌ای و بین‌المللی است.

مرزهای دیجیتال حاکمیت داده داده های فراملی امنیت سایبری تنظیم‌گری پلتفرم‌ها.