مشارکت‌های سرمایه‌گذاری مشترک (Joint Ventures) به‌عنوان یکی از مهم‌ترین سازوکارهای ورود به بازارهای بین‌المللی، نقشی کلیدی در تجمیع منابع، انتقال فناوری و مدیریت ریسک ایفا می‌کنند. با وجود این، تجربه‌های عملی نشان می‌دهد که بخش قابل‌توجهی از این مشارکت‌ها به‌دلیل ضعف در طراحی حقوقی، تعارض منافع میان شرکا، و ابهام در وضعیت مالکیت فکری با شکست مواجه می‌شوند. این مقاله با رویکردی تحلیلی–تطبیقی، به بررسی ابعاد حقوقی و نهادی مشارکت‌های سرمایه‌ای پرداخته و با تمرکز ویژه بر مالکیت فکری، سازوکارهای خروج، و مسئولیت مدیران، چالش‌های اصلی این ساختارها را واکاوی می‌کند. در این راستا، نظام حقوقی ایران در کنار پنج کشور منتخب (فرانسه، آلمان، انگلستان، ژاپن و ایالات متحده آمریکا) مورد تحلیل تطبیقی قرار گرفته و با بهره‌گیری از مطالعه موردی مشارکت Danone–Wahaha، ابعاد عملی اختلافات و عوامل شکست تبیین شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که فقدان پیش‌بینی دقیق در خصوص مالکیت و بهره‌برداری از دارایی‌های فکری، نبود سازوکارهای شفاف خروج، و عدم هم‌راستایی نهادی و فرهنگی میان شرکا، از مهم‌ترین عوامل ناکامی مشارکت‌های سرمایه‌ای به‌شمار می‌روند. در نهایت، مقاله با ارائه چارچوبی تحلیلی برای طراحی حقوقی مشارکت‌ها، بر ضرورت اتخاذ رویکردی یکپارچه، انعطاف‌پذیر و مبتنی بر مدیریت ریسک تأکید می‌کند.

مشارکت سرمایه گذاری مشترک مالکیت فکری سرمایه گذاری خارجی طراحی قرارداد سازوکار خروج.